robots.txt ile Yapay Zekâ Tarayıcılarını Yönetmek: GPTBot, ClaudeBot, Google-Extended
- Yayınlandı:
- Son teknik kontrol:
Yapay Zekâ ve GEO
Kısa cevap
Yapay zekâ şirketleri farklı işler için farklı tarayıcılar kullanır: model eğitimi için (GPTBot, ClaudeBot), yapay zekâ aramasında sonuç göstermek için (OAI-SearchBot, Claude-SearchBot, PerplexityBot) ve bir kullanıcının isteği üzerine sayfa açmak için (ChatGPT-User, Claude-User, Perplexity-User). robots.txt’te bunlar ayrı ayrı yönetilir; örneğin eğitim botları engellenip arama botlarına izin verilerek içerik modele verilmeden yapay zekâ aramalarında alıntılanabilir. Google-Extended ise Google Arama’yı ve AI Overviews’u etkilemez.
Önemli noktalar
- Eğitim botunu engellemek, yapay zekâ aramasında görünmeyi engellemez; arama botu ayrıdır.
- Arama botlarını engellemek, o yapay zekâ aramalarında alıntılanma şansını ortadan kaldırır.
- Google-Extended yalnızca Gemini ve Vertex AI gibi ürünlerdeki kullanımı belirler; Google Arama’yı etkilemez.
- Google AI Overviews görünürlüğü nosnippet, max-snippet ve noindex ile kontrol edilir.
- robots.txt bir istektir, zorlama değildir; sunulan dosyayı (CDN dahil) kontrol edin.
Üç tür tarayıcı: eğitim, arama, kullanıcı isteği
| Sağlayıcı | Model eğitimi | Yapay zekâ araması | Kullanıcı isteği |
|---|---|---|---|
| OpenAI | GPTBot | OAI-SearchBot | ChatGPT-User |
| Anthropic | ClaudeBot | Claude-SearchBot | Claude-User |
| Perplexity | — (PerplexityBot’un eğitim için kullanılmadığını belirtir) | PerplexityBot | Perplexity-User |
Google-Extended (kontrol belirteci) | Googlebot (normal arama) | — | |
| Apple | Applebot-Extended (kontrol belirteci) | Applebot | — |
- Eğitim botları içeriği gelecekteki modellerin eğitim verisine dahil etmek için toplar. Engellemek, içeriğin gelecekte eğitimde kullanılmasını istemediğinizi bildirir.
- Arama botları içeriği yapay zekâ destekli arama sonuçlarında göstermek ve kaynak olarak bağlantı vermek için dizine ekler. Engellemek, o platformun yanıtlarında alıntılanmamak demektir.
- Kullanıcı isteği botları bir kullanıcı sohbette bir sayfayı açmasını istediğinde çalışır; otomatik tarama yapmaz.
Google-Extended, AI Overviews’u engellemez
En yaygın yanlış anlama budur. Google’a göre Google-Extended, Gemini uygulamaları ve Vertex AI gibi ürünlerde içeriğin kullanımını yönetir ve Google Arama üzerinde etkisi yoktur. Google Arama’daki AI Overviews ve AI Mode, normal arama sonuçlarıyla aynı denetimlere tabidir:
| Amaç | Kullanılacak denetim |
|---|---|
| Sayfa hiç görünmesin | noindex |
| Metin alıntılanmasın | nosnippet veya belirli bölümler için data-nosnippet |
| Alıntı uzunluğunu sınırla | max-snippet:[sayı] |
| Gemini/Vertex AI kullanımını sınırla | Google-Extended robots.txt kuralı |
Hangi politikayı seçmeli?
| Hedefiniz | Eğitim botları | Arama botları |
|---|---|---|
| Yapay zekâ aramalarında görünmek ve alıntılanmak (çoğu hizmet ve içerik sitesi) | İzin veya engel — tercihinize bağlı | İzin |
| Alıntılanmak ama içeriği eğitime vermemek | Engel | İzin |
| Yapay zekâ sistemlerinden tamamen uzak durmak | Engel | Engel — yapay zekâ aramalarında görünmezsiniz |
Bir hizmet veya bilgi sitesi için arama botlarını engellemek, potansiyel ziyaretçilerin giderek daha çok kullandığı bir kanalda görünmemeyi seçmek demektir. Bu kararın nasıl bir görünürlük stratejisine oturduğunu GEO nedir rehberinde anlattık.
robots.txt örnekleri
Örnek 1 — yapay zekâ aramalarında görünür kal, model eğitimine izin verme:
# Eğitim — izin verilmiyor
User-agent: GPTBot
User-agent: ClaudeBot
User-agent: Google-Extended
User-agent: Applebot-Extended
Disallow: /
# Yapay zekâ araması ve kullanıcı istekleri — izin veriliyor
User-agent: OAI-SearchBot
User-agent: ChatGPT-User
User-agent: Claude-SearchBot
User-agent: Claude-User
User-agent: PerplexityBot
User-agent: Perplexity-User
Allow: /
Disallow: /wp-admin/
# Diğer tüm tarayıcılar
User-agent: *
Disallow: /wp-admin/
Allow: /wp-admin/admin-ajax.php
Sitemap: https://alan-adiniz.com/wp-sitemap.xmlBirden fazla User-agent satırını art arda yazıp tek bir kural grubu uygulamak robots.txt standardında (RFC 9309) geçerlidir. Bir bot hem kendi adıyla hem * ile eşleşiyorsa kendi adına yazılmış grubu uygular; bu yüzden özel gruplarda genel kısıtlamaları (ör. /wp-admin/) tekrar yazın.
Örnek 2 — hepsine izin ver (varsayılan davranış): özel bir kural yazmazsanız * grubu tüm botlar için geçerlidir. Açıkça izin vermek zorunlu değildir, ama politikanızı belgelemek için yazılabilir.
WordPress’te robots.txt nerede?
- Kök dizinde fiziksel bir robots.txt dosyası yoksa WordPress sanal bir robots.txt üretir; içeriği eklentiler değiştirebilir.
- Birçok SEO eklentisi robots.txt’i panelden düzenlemeye izin verir.
- Kök dizine fiziksel bir robots.txt dosyası koyarsanız sunucu onu gönderir ve WordPress’in ürettiği içerik devre dışı kalır.
robots.txt’in sınırları
- robots.txt bir istektir; kurallara uyan botları yönetir, uymayanı durdurmaz.
- Kullanıcı aracısı dizesi taklit edilebilir. OpenAI ve Perplexity gibi sağlayıcılar botlarının IP aralıklarını yayımlar; sunucu düzeyinde doğrulama bunlarla yapılabilir.
- Bir sayfanın dizinden çıkması için robots.txt ile engellemek yeterli değildir; engellenen sayfanın noindex etiketi okunamaz. Dizinden çıkarmak için taramaya izin verilip noindex kullanılır.
- Kural değişikliklerinin sağlayıcıların sistemlerine yansıması zaman alabilir.
Sitenizin yapay zekâ görünürlüğünü birlikte değerlendirelim
robots.txt, CDN ayarları ve içerik yapısıyla yapay zekâ aramalarına hazır olup olmadığınızı kontrol edelim.
WordPress SEO HizmetiSık sorulan sorular
GPTBot’u engellersem ChatGPT sitemi hiç göstermez mi?
Google-Extended’ı engellersem Google sıralamam düşer mi?
Tüm yapay zekâ botlarını tek satırla engelleyebilir miyim?
Sunucu günlüğünde GPTBot görüyorum ama robots.txt’te engelledim.
Kaynaklar ve teknik referanslar
Bu içeriği hazırlayan
WPHizmet EkibiWordPress teknik ekibi
WPHizmet içeriklerini hazırlayan teknik ekip. Rehberler, WordPress ve WooCommerce sitelerinde günlük olarak karşılaşılan sorunlara dayanır; sürüm, yapılandırma ve gereksinim bilgileri yayın öncesinde resmi dokümantasyondan doğrulanır.
- WordPress teknik destek
- Performans ve Core Web Vitals
- Güvenlik ve zararlı kod temizliği
- WooCommerce
- Teknik SEO